Odporność psychiczna w sporcie – czy można ją trenować? Komentarz ekspercki

Odporność psychiczna w sporcie – czy można ją trenować? Komentarz ekspercki

27 lutego 2026

Wyniki polskich sportowców na Igrzyskach Olimpijskich pokazują, że za sukcesem sportowym stoi wiele czynników, wśród nich oczywiście odporność psychiczna. Na ten temat rozmawiamy z Katarzyną Skwarek, psycholożką sportu z Poradni Zdrowia Psychicznego Harmonia Grupy LUX MED.

Czym właściwie jest odporność psychiczna?

Katarzyną Skwarek: Odporność psychiczna to zespół cech i kompetencji, które wspierają człowieka w sytuacjach wymagających – takich jak rywalizacja sportowa, egzamin czy wystąpienie publiczne. Nie oznacza ona braku stresu. Stres jest naturalną reakcją organizmu. Kluczowe jest to, w jaki sposób na niego reagujemy i czy potrafimy wykorzystać go mobilizująco, zamiast pozwolić, by nas paraliżował. Odporność psychiczna pozwala spojrzeć na trudną sytuację jak na wyzwanie, a nie zagrożenie oraz skupić się na działaniach zwiększających skuteczność.

Katarzyna Skwarek.jpg

Czy odporność psychiczna to cecha wrodzona, czy można ją rozwijać?

Katarzyną Skwarek: Dobra wiadomość jest taka, że odporność psychiczną można trenować. To zestaw konkretnych kompetencji, które da się rozwijać – podobnie jak umiejętności fizyczne. Jedną z kluczowych umiejętności jest wyznaczanie celów w sposób, który kieruje uwagę na elementy pozostające pod naszą kontrolą. Zamiast koncentrować się na wyniku (np. medal, ocena, wygrana), warto skupiać się na jakości wykonania i procesie. W sporcie często podkreśla się znaczenie celów procesowych – np. dwa równe skoki, utrzymanie prawidłowej postawy przy wyskoku, realizacja założonej taktyki. Im bardziej konkretny i zależny od nas cel, tym łatwiej w sytuacji stresowej wrócić do tego, co mamy zrobić „tu i teraz”.

Dlaczego to, jak oceniamy sytuację, ma tak duże znaczenie?

Katarzyną Skwarek: To, czy ocenimy daną sytuację jako zagrożenie czy wyzwanie, bezpośrednio wpływa na reakcję naszego organizmu. Jeśli uznamy ją za zagrożenie, mózg uruchamia reakcję alarmową. Pojawia się napięcie, przyspieszone tętno, spłycony oddech, napięcie mięśni, zawężenie pola widzenia, a także większa skłonność do podważania własnych kompetencji. W sporcie przekłada się to na mniejszą swobodę ruchu i gorszą precyzję. Jeśli jednak ocenimy sytuację jako wyzwanie, organizm mobilizuje się w sposób sprzyjający działaniu. Ruchy są bardziej swobodne, uwaga kieruje się na zadanie, a poziom zaufania do własnych umiejętności rośnie. Ta różnica w interpretacji sytuacji może decydować o jakości wykonania.

Jak na co dzień wzmacniać odporność psychiczną?

Katarzyną Skwarek: Odporność psychiczna nie buduje się wyłącznie w momentach dużych wyzwań. Kluczowa jest codzienna higiena psychiczna i regeneracja. Podstawą jest sen, regularny odpoczynek, aktywność fizyczna, hobby, relacje z innymi oraz czas przeznaczony wyłącznie dla siebie. To elementy, które stabilizują układ nerwowy i zwiększają zdolność radzenia sobie z napięciem. Warto także rozwijać umiejętność regulacji emocji, np. poprzez ćwiczenia oddechowe czy techniki relaksacyjne. Regularna praktyka sprawia, że w sytuacji stresowej łatwiej opanować reakcję alarmową i świadomie przekierować uwagę na sposób wykonania zadania, zamiast na obawy związane z możliwą porażką.

Co jest kluczowe w pracy nad odpornością psychiczną?

Katarzyną Skwarek: Najważniejsze jest świadome podejście do własnych reakcji oraz praca nad tym, na co mamy realny wpływ. Dobrze określony cel i jasna droga jego realizacji pozwalają skoncentrować się na działaniu, a nie na emocjach czy scenariuszach „co jeśli”. Odporność psychiczna to nie brak napięcia, lecz umiejętność funkcjonowania skutecznie pomimo niego oraz traktowania wyzwań jako przestrzeni do rozwoju, a nie zagrożenia.

Więcej o Grupie LUX MED:
Grupa LUX MED jest liderem rynku prywatnych usług zdrowotnych w Polsce i częścią Bupa, która działa jako ubezpieczyciel i świadczeniodawca usług medycznych na całym świecie. Firma świadczy swoje usługi w Polsce od ponad 30 lat i zapewnia pełną opiekę: ambulatoryjną, szpitalną, diagnostyczną, rehabilitacyjną, stomatologiczną, psychologiczną i długoterminową dla ponad 3,7 mln pacjentów. Do ich dyspozycji jest ponad 300 ogólnodostępnych i przyzakładowych centrów medycznych, w tym 16 szpitali oraz ok. 3 000 poradni partnerskich. Grupa LUX MED zatrudnia prawie 29 000 osób, w tym ponad 12 000 lekarzy i 8 000 profesjonalistów medycznych innych zawodów, a w codziennej działalności, kieruje się zasadami zrównoważonego rozwoju, podejmując liczne inicjatywy z obszarów zaangażowania społecznego i środowiska. Grupa LUX MED jest Głównym Partnerem Medycznym Polskiego Komitetu Olimpijskiego i Głównym Partnerem Medycznym Polskiego Komitetu Paralimpijskiego. Więcej informacji: www.luxmed.pl

Załączniki

Pobierz wszystkie

Odporność psychiczna (1).png

grafika | 10,6 MB

Odporność psychiczna.png

grafika | 25 MB

2026_01_27_Odporność psychiczna w sporcie – czy można ją trenować Komentarz ekspercki.docx

docx |141 KB

Katarzyna Skwarek.jpg

grafika | 98,1 KB

Powiązane artykuły

Grupa LUX MED

Czy lepiej zjeść pączka czy faworki? Dietetyczka odpowiada

10 lutego 2026

Tłusty Czwartek to prawdziwe wyzwanie dla osób na dietach redukcyjnych czy dbających o zbilansowaną dietę. Czy w tym dniu należy porzucić tradycję i całkowicie rezygnować ze słodkich wypieków i jak ograniczyć ich wpływ na organizm? Wyjaśnia Estella Ostrowska, dietetyczka...

10 lutego 2026

Grupa LUX MED

ADHD u dorosłych czy wypalenie zawodowe? Ekspert wyjaśnia różnice

23 stycznia 2026

Problemy z koncentracją, chaos w głowie, spadek motywacji i poczucie ciągłego przeciążenia coraz częściej skłaniają dorosłych do pytania: czy to ADHD? W realiach pracy pod presją, nadmiaru bodźców i nieustannego bycia online takie objawy stały się niemal codziennością. B...

23 stycznia 2026

Grupa LUX MED

Zima w mieście sprzyja urazom. Ortopeda ostrzega przed kontuzjami na oblodzonych chodnikach

22 stycznia 2026

Minusowe temperatury, oblodzone i nieodśnieżone chodniki oraz nagłe zmiany pogody sprawiają, że zima w mieście jest okresem szczególnie niebezpiecznym dla zdrowia. Każdego roku w sezonie zimowym szpitalne oddziały ratunkowe i poradnie ortopedyczne notują wzrost liczby pa...

22 stycznia 2026

Grupa LUX MED

Ferie w mieście – zwróć uwagę na to, co robi dziecko

16 stycznia 2026

Zostając na ferie w domu, rodzice powinni zwrócić szczególną uwagę na to, jak dziecko spędza czas. – Dotyczy to zarówno aktywności „offline”, jak i spędzania czasu w sieci. Dodatkowo bardzo zachęcam, by czas ferii przeznaczyć na budowanie trwałej i głębokiej relacji z dz...

16 stycznia 2026